Płytki krwi

Płytki krwi są jednym z elementów układu krzepnięcia. Powstają one w szpiku kostnym z megakariocytów w wyniku trombopoezy. Głównym zadaniem płytek krwi jest udział w procesie krzepnięcia krwi. 

Inne funkcje trombocytów to:

• stymulacja do wzrostu tkanki mięśniowej gładkiej,
• stymulacja wzrostu fibroblastów,
• uczestniczenie w procesach zapalnych i odpornościowych.

Wskazaniem do badania płytek krwi są:

• tendencje do siniaczenia,
• nadmierne lub częste krwawienia z nosa, dziąseł lub po niewielkich obrażeniach,
• krew w stolcu,
• krew w moczu,
• zbyt obfite krwawienia miesiączkowe,
• wybroczyny na skórze,
• przyjmowanie niektórych leków mogących mieć wpływ na czynność płytek.

Norma trombocytów we krwi: 150 000/μl – 450 000/μl

Płytki krwi - cel badania 

Ocenę liczby płytek krwi  często zleca się w ramach rutynowych badań profilaktycznych (morfologia krwi) oraz w przypadku określenia przyczyny krwotoku u pacjenta (zaburzenia krzepnięcia).

Możliwe powody odchyleń od normy

Nieprawidłowości w obrębie płytek dzieli się na:

• zaburzenia ilościowe (nadpłytkowość, małopłytkowość),
• zaburzenia funkcji (trombastenia).

Nadpłytkowość (trombocytoza) jest to zwiększenie liczby trombocytów powyżej 450 000/μl we krwi. Dzieli się ją na: samoistną (genetyczną) i wtórną (reakcja organizmu na bodźce, np. urazy)

Trombocytoza może być wynikiem:

1. przewlekłych stanów zapalnych (reumatoidalne zapalenie stawów),
2. wysiłku fizycznego,
3. usunięcia śledziony,
4. ciąży,
5. przebiegu niektórych nowotworów (czerwienica, przewlekła białaczka szpikowa),
6. stosowania estrogenów,
7. doustnych leków antykoncepcyjnych,
8. niedoboru żelaza, 
9. anemia.

Małopłytkowość (trombocytopenia) jest to obniżenie ilości trombocytów poniżej wartości prawidłowych. Bardzo ważne jest ustalenie pierwotnej przyczyny małopłytkowości. Niska liczba płytek krwi może być: 

• skutkiem ubocznym stosowania niektórych leków, np.: heparyna czy doustne leki przeciwcukrzycowe,
•  wynikiem niedoboru witaminy B12,   
•  wynikiem niedoboru kwasu foliowego.